15 fevral tarixində Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin Serbiyaya səfəri iki ölkə arasında strateji tərəfdaşlığın yeni mərhələyə qədəm qoyduğunu nümayiş etdirdi. Səfər çərçivəsində verilən bəyanatlarda əsas diqqət enerji təhlükəsizliyi, iqtisadi əməkdaşlıq və siyasi dialoqun dərinləşdirilməsinə yönəldi.
Azərbaycan son illərdə Avropanın enerji təhlükəsizliyində mühüm rol oynayan əsas tərəfdaşlardan birinə çevrilib. Xüsusilə Cənub Qaz Dəhlizi vasitəsilə Azərbaycan qazının Avropa bazarına çıxışı bir çox ölkələr üçün alternativ və etibarlı mənbə rolunu oynayır.
Serbiya üçün enerji təhlükəsizliyi məsələsi prioritet istiqamətlərdəndir. Regionda enerji mənbələrinin şaxələndirilməsi siyasəti çərçivəsində Azərbaycan qazı Serbiya üçün yeni və sabit enerji mənbəyi kimi qiymətləndirilir. Prezident İlham Əliyevin bəyanatında Azərbaycanın etibarlı tərəfdaş olduğu, enerji layihələrinin uzunmüddətli və qarşılıqlı faydaya əsaslandığı vurğulanıb.
Bu əməkdaşlıq Serbiyanın enerji asılılığının azaldılmasına, regionda enerji marşrutlarının şaxələndirilməsinə, Azərbaycan qazının Balkan bazarına daha geniş çıxışına şərait yaradır.
Enerji sahəsində tərəfdaşlıq təkcə iqtisadi deyil, həm də geosiyasi əhəmiyyət daşıyır. Azərbaycan Avropa enerji xəritəsində mövqeyini möhkəmləndirir, Serbiya isə enerji təhlükəsizliyini gücləndirir.
Siyasi əsaslar və strateji tərəfdaşlıq məsələsinə gəlincə isə Azərbaycan ilə Serbiya arasında münasibətlər qarşılıqlı hörmət və beynəlxalq hüququn prinsiplərinə əsaslanır. Hər iki ölkə bir-birinin ərazi bütövlüyünü və suverenliyini dəstəklədiyini dəfələrlə bəyan edib. Bu prinsipial mövqe siyasi dialoqun əsas dayaqlarından biridir.
Serbiya Balkan regionunda mühüm siyasi aktor kimi çıxış edir. Azərbaycan isə Cənubi Qafqazda lider dövlət kimi regional sabitliyin və iqtisadi inkişafın təşviqinə çalışır. Bu baxımdan iki ölkə arasında siyasi yaxınlaşma regional və qlobal miqyasda əməkdaşlıq imkanlarını genişləndirir.
Enerji əməkdaşlığı digər sahələrdə – nəqliyyat, infrastruktur, investisiya və sənaye sahələrində də əlaqələrin genişlənməsinə zəmin yaradır. Azərbaycan şirkətlərinin Serbiya bazarında fəaliyyəti, eləcə də qarşılıqlı investisiyalar iqtisadi münasibətlərin dərinləşməsinə töhfə verir.
Eyni zamanda, Azərbaycan ilə Serbiya arasında əməkdaşlıq Avropa ilə Asiya arasında körpü rolunu gücləndirə bilər. Bu isə hər iki ölkənin geoiqtisadi mövqeyini möhkəmləndirir.
Nəticə olaraq deyə bilərik ki, Prezident İlham Əliyevin Serbiyaya səfəri və verdiyi bəyanat iki ölkə arasında münasibətlərin strateji xarakter daşıdığını bir daha təsdiqlədi. Enerji təhlükəsizliyi, siyasi qarşılıqlı dəstək və iqtisadi əməkdaşlıq bu tərəfdaşlığın əsas sütunlarını təşkil edir.
Azərbaycanın etibarlı enerji təchizatçısı kimi rolu və Serbiyanın regional siyasi mövqeyi iki ölkə arasında münasibətləri yalnız ikitərəfli deyil, həm də daha geniş regional kontekstdə əhəmiyyətli edir. Ümid edirik ki, bu səfər gələcək əməkdaşlıq üçün möhkəm siyasi və iqtisadi zəmin yaradacaqdır.
Atəş Ayxan,
Nizami rayon fəalı,
AR Səhiyyə Nazirliyi Elmi-Tədqiqat Ağciyər Xəstəlikləri İnstitutu PHŞ-in əməkdaşı
